Lexues

sabato, gennaio 09, 2021

Në kështjellat e mbretërve... poezi nga E. Kaceli



Në kështjellat e mbretërve të dikurshëm
të presin vetëm mure hijerënda
e perde më të rënda se hijet!
Hije të mykura që marrin frymë prej shekujsh!
 
Nuk ka rëndësi hiç
nëse je në Stamboll, Torino, Romë,
a në Piramidën e Diktatorit në Tiranë!
(Diktatori urrente mbretërit! -thonë)
E njëjta hije rëndon mbi muret, njerëzit
që hyjnë e dalin si hije mes hijesh
objekte të vdekura që flasin
thika që kullojnë gjak!
 
Portrete mbretërish, mbretëreshash, princash,
statujash gjithaq, e krena të preme!
-pa dyshim, dashnoret që prenë koka kundërshtarësh
nuk mungojnë me bukurinë vrastare!
Intrigat zgjaten mureve nën pluhurin historik!
Hije historike ngatërrohen me sho-shoqen.
 
Në shtëpitë e mbretërve, pafundësisht, një heshtje varri!
Aq shumë hesht koha, sa dhe heshtja bie në çudi!
 
Në çatitë e kështjellave, pallateve luksozë, piramidave,
                                                           në kërkim të lirisë
thyejnë heshtjen vetëm zogjtë!
Zogjtë, tmerrësisht të lirë, që dhjesin 24 orë rrjesht
parvazet, çatitë, muret, statujat, oborret, e lavdive të rrejshme!
 
Në kështjellat e mbretërve të dikurshëm
të presin vetëm mure hijerënda
të presin muret më të rënda se hijet!
Dhe një ciceron pesë eurosh, që spjegon lavdinë e largët!
                                                                 Itali, janar 2021

mercoledì, gennaio 06, 2021

Pamflet: Boll u hapët b... me numrin e ambulancave! -nga E. Kaceli

 -Fshati ku rri unë ka 250 (dyqind e pesëdhjetë) banorë e 4 (katër) ambulanca!

 U shkye Qeveria e ndritur e shqiptarëve me reklamimin e 36 makinave -ambulancë për Urgjencën Kombëtare! Pikërisht për urgjencën kombëtare!

Ka disa ditë që mediat e qeverisë dhe qeveria e mediave nxjerrin në paradë suksesin më të madh të qeverisë: 36 ambulanca i shtohen flotës së ambulancave shqiptare!

Se në ç'gjendje është kjo flotë, shqiptarët e nevojshëm për këtë shërbim e dinë, e kanë provuar, dhe e provojnë në kurriz të të tyre!

Shqipëria llogarit rreth 2 miljon banorë të përhershëm në një territor 28 mijë km kator!

Sipas matematikës së thjeshtë: 2 miljon për 36 ambulanca i bie nje copë ambulancë për 56 mijë banorë!

Në komunën Albaretto della Torre, Cuneo, një komunë në zonën kodrinore, Organizata Lokale e Kryqit të Kuq, disponon katër makina ambulanca me të gjithë kushtet. Komuna regjistron rreth 250 (dyqind e pesëdhjetë) banorë!

Nëse Kryeministri dhe ministria e shëndetësisë shqiptare ka nevojë për llogari në interes të sajën, të thërrasë kryetarin  e demokratëve Lulëzim Basha! Sepse edhe kur partia e Lulit ishte në pozitë, me mbarëqeverisjen e sajë, sigurisht ka ndikuar në mbarëvajtjen e flotës tokësore të shërbimit të urgjencave!

Imagjinoni kryeministrin italian Conte të dalë në Piazza della Repubblica, ose perballë Colosseum -it e të thotë: Sot Qeveria Italiane siguroi 360 ambulanca të reja! (Po e rris numrin në raport me popullsinë)

Po ikni o të çmendur e fshihuni dikund se është turp!

Fotografia e mëposhtme, është marrë nga arkivi në Web i "Gazzeta d'Alba" gjatë festimeve të 20 vjetorit të të organizatës së kryqit të kuq në komunën që përdora për krahasim. Besoj dallohet qartë numri i ambulancave!


sabato, gennaio 02, 2021

Covid-19: Largohet nga jeta zbuluesi dhe mbrojtësi i Tulipanit Shqiptar

Shkruan Edmond Kaceli


Sëmundja e shekullit, covid-19, i merr jetën zbuluesit dhe mbrojtësit të Tulipanit Shqiptar, biologut e botanistit Besnik Hallaci, Kukës. Lajmi i rëndë ka tronditur jo vetëm familjarët dhe të afërmit por edhe miqtë e tij kudo që ndodhen. Zoti Hallaci luftonte, i intubuar, prej disa ditësh, në betejën për jetën me virusin vrastar.

I veçantë dhe tronditës erdhi ky lajm dhe për familjen e madhe të Organizatës së Fotografëve Shqiptarë të Natyrës së Egër,  ku Hallaci kontribuoi vazhdimisht me profesionalizmin, pasionin, këshillat dhe njerëzillëkun e  tij të jashtëzakonshëm!


Kryetari i Organizatës gjithëshqiptare të WAPH, fotografi Arian Mavriqi shkruan: I pabesueshëm ky lajm për ikjen tënde të parakohshme Besnik! Në çdo iniciativë ishe aty me ne, për të na ndihmuar kur kërkohej ndihma jote. Mungesa do të thotë shume për Oganizatën tonë vëlla, do të na mungosh shumë i dashur Besnik! Zoti të mëshiroftë! Në emër të Organizatës  iu shprehim ngushëllime familjarëve, miqve dhe gjithë atyre që e njohën Besnikun!

Biologu dhe botanisti Besnik Hallaci do të kujtohet për shumë vepra të tij të mira dhe emrin e mirë që la në Kukësin e tij që e deshti deri në fund! Por ajo çka e bëri të pavdekshëm, në kuptimin më të plotë të kësaj fjale, mbetet zbulimi i species së rrallë të Tulipanit Shqiptar, Tulipa Albanica, emërtuar nga vetë ai.


Përndryshe Tulipani i Kukësit, u zbulua nga Besniku në zonën e Kolsh- Surroit, në vendin e quajtur Polla e Zezë, në vitin 2003. E më vonë grupi i ngritur ku merrnin pjesë edhe biologu Luan Vata, prof.Lulëzim Shuka, pedagog i Fakultetit të Shkencave të Natyrës në Universitetin e Tiranës, profesoresha Kit Tan, pedagoge në Institutin e Biologjisë në Universitetin e Kopenhagenit, Danimarkë, do të vërtetonin me prova gjenetike dhe shkencore zbulimin e rrallë që bëri pasioni dhe aftësitë profesionale të Besnikut.

Tulipa albanica është një lloj tulipani endemik që rritet vetëm në Republikën e Shqipërisë, në qarkun e Kukësit. Është lloj i rrezikuar pasi rritet në një territor më të vogël se 80 hektarë, ose më të vogël se 1 km2Tulipani shqiptar ngjan me tulipanin e Sardenjës, Tulipa scardica dhe me Tulipa schrenkii, por dallon nga to pasi ka gjethe me valëzim si dhe është i ndryshëm nga ana gjenetike. Bima e çertifikuar është sot një nga 113 tulipanët që njeh bota.  

Besnik Hallaci me punën dhe përkushtimin e tij  të pazakontë kishte zbuluar gjithashtu edhe 7 bimë të reja për Kukësin, 3 prej tyre të panjohura më parë për florën shqiptare, Dianthus superbus (karafil), Silene lerchenfeldiana (klokëz), Aristolochia merxmuelleri (petrik).



lunedì, dicembre 07, 2020

Qielli nuk është më problemi yt! -poezi nga E. Kaceli

















Nëse qielli është gri, e shiu të mërzit
lërë shiun të bjerë pa pushim
por thellë
në brendinë tënde të pikëllueme
merr ngjyrat më të bukura që
mundë të prodhojë fantazia e coptueme
ndërroja ngjyrën qiellit...
 
Nëse qielli është i kuq
e zemra e qiellit fillon të pikojë gjak
bash aty ngjyeje fjalën! Fort
ngjyeje!
-derisa dhimbja çliruese të dalë prej shpirtit
si një brimë brimtarësh malsorë me zà të thekshëm!
në mortin e mbramë!
E qielli prej brimës ka me ndërru ngjyrë!
 
Nëse qielli bëhet blu
hapi krahët e hidhu prej shkrepit ma të naltë!
në vdeksh, (patjetër ke me vdekë)
të paktën mundesh me thanë: Po vdes në fluturim
drejt fundit të paanë!
(ose me vdekë duke u tërheqë rrëshqanë!)
 
Nëse qielli mbeti prapë gri...
Mos u merr me qiellin!
qielli nuk është më problemi yt!

Itali, dhjetor 2020

martedì, dicembre 01, 2020

Fotografi: Ju prezantoj Delbrin Demaj! nga E. Kaceli


Arti i fotografisë në përgjithësi, dhe fotografia e natyrës së egër në mënyrë të veçantë, po merr një përhapje të pazakontë ndër shqiptarët kudo që jetojnë.

Kjo në sajë të teknologjive moderne të fotografisë që e kanë çuar këtë art të krijimit dhe fiksimit të imazhit, në majat më të larta!

Fotografia, në fakt, më shumë, është parë si pasion qysh prej krijimit! Ata më me fat arrijnë ta shëndrrojnë këtë në profesion apo edhe në nivele artistike që të befasojnë!


Ajo që më ka befasuar në këtë moment aktual të përhapjes masive të fotografisë ndër shqiptarët është numri, gjithmonë në rritje, i fotografëve të moshës më të vogël! Fotografët fëmijë janë fenomeni më i fundit i këtij procesi!

Janë këta fëmijë fotografë, si Joel Hila, Divjakë, vëllezërit Amal e Kejsan Mavriqi, Kamenicë etj. që po fillojnë të bëjnë diferencën qysh në hapat e para!

Një prej këtyre fëmijëve fotografë, është edhe vogëlushi nga Hajvalia, Prishtinë, Kosovë, Delbrin Demaj të cilin po kam dëshirë prej kohësh ta prezantoj!


11 vjeçari Demaj vijon klasën e gjashtë në shkollën "Shkëndia" Hajvali, komuna e Prishtinës. Pasionin për fotografinë në përgjithësi, dhe për fotografimin e jetës së egër  në mënyrë të posaçme, e ka marrë nga babai i vet fotografi i njohur shqiptar Lulzim Demaj.

Mësuesja e biologjisë, Sheribane Xheladini, thotë se Delbrini ka filluar të ketë një interesim dhe përparim jo të zakontë, për moshën, në lëndën e biologjisë. Veçanërisht kur spjegohet për faunën dhe gjallesat e egra! Në fokusin e Delbrin Demajt hyjnë portreti, peizazhi, e ma së shumti, pasioni kryesor, wildlife! Ku pas një konkurimi seleksionues ka arritë të marrë pjesë me një fotografi të këtij zhanri, në ekspozitën e përzgjedhur të shoqatës Wildlife Albanian Photographers të organizuar më së fundmi në qytetin e Prizrenit!



Delbrini thotë se i pëlqen të fotografojë martin peshkatarin, pupëzën, e më shumë shpendët grabitqarë. Këtyre të fundit iu ka mësuar edhe detajet e sjelljes që janë të domosdoshme për një fotograf të natyrës! Si hobby i dytë mbetet sporti i futbollit, ku shkon rregullisht në shkollën e futbollit pranë ekpit "FC Hajvalia 2020", duke shfaqë talentin e tij edhe në këtë fushë!

Babai i Delbrinit, fotografi sportiv dhe i natyrës së egër Lulzim Demaj, thotë se është shumë i kënaqur kur sheh që djali po kërkon të trashëgojë ketë profesion të bukur. Ai ndjehet i surprizuar nga përparimet e të birit në këtë hobby! Dhe është i lumtur kur shikon se pasioni e mban larg lojnave elektronike, që shpesh kthehen në mani për moshat e vogla!


Të surprizuar ndihemi edhe ne të tjerët kur shohim përditë realizimet dhe përparimet fotografike të vogëlushit nga Hajvalia,  Delbrin Demaj! Të surprizuar dhe me shpresën e urimin që të vijojë gjatë e me sukses këtë rrugë të bukur të trashëgimisë kulturore shqiptare!



domenica, ottobre 25, 2020

Personaliteti më i fotografuar në Shqipëri! nga E. Kaceli

A e keni pyetë veten ndonjëherë se kush është aktualisht personaliteti më i fotografuar në Shqipëri?Për t'iu ndriçuar pak po ju them se nuk është presidenti Meta, nuk është as kryeministri Rama! E nuk mund të jetë as Lulëzim Basha! Madje nuk është asnjë nga personazhet e politikës, kulturës, spektatklit apo bisnesit shqiptar!


Credit Lulzim Demaj
Me mbi 50 mijë vizitorë në vit, (shifër zyrtare), thuajse të gjithë të pajisur me një mjet fotografik, personaliteti më i fotografuar në Shqipëri mbetet Pelikani me Kreshtë i Parkut kombëtar Divjakë -Karavasta, i quajtur ndryshe edhe Pelikani Xhoni Malko!Vizitorë të shumtë nga Shqipëria, Kosova e nga bota e kanë fotografuar e vijojnë ta fotografojnë,  Xhonin -Mbretin e padiskutueshëm të Divjakës!
 
Credit Arian Mavriqi

Mbreti i Divjakës fotografohet më së shumti, edhe nga fotografët profesioniste, apo amatorë të zhvilluar, me pasion të veçantë natyrën e egër.
Fotografët e Wildlife-it nga vend të ndryshme të botës, duket sikur janë në garë se kush e nxjerr më bukur portretin e Xhonit!

Credit Gresa Berisha

Kësaj "sëmundjejet" nuk i shpëtojnë as fotografët të natyrës së egër të Wildlife Albanian Photographers. Të gjithë në garë për të fotografuar Xhoni Malko-n. Njëra shkrepje më e bukur se tjetra! E nëse mundohesh të zgjedhësh më të bukurën e ke të pamundur!
Fotografja nga kosova Vali Dermaku Mavriqi shkruan: Fotografia është përshkrimi i Dritës! E Pelikani Xhoni eshtë përshkrimi i Bukurisë!
 
Credit Vali Dermaku Mavriqi


Xhoni Malko -kështu e ka pagëzuar drejtoria e Parkut Kombëtar të Divjakë Karavastasë.
Pagëzimi dhe historia e Xhonit ka, si çdo histori personazhesh të famshëm, disa versione, prej të cilave dy janë në " konkurencë" hershme!
Sipas Drejtorit të Parkut Ardian Koci, emri Xhoni Malko i është dhënë prej emrit të djalit të fshatarit të zonës që e ka gjetur dhe ka njoftuar drejtorinë e parkut.
Por nga një eksplorim në faqen e Guidës(guidë e specializuar për natyrën e egër) Divjakë Karavasta, "Prezantohej një situatë ndihme për një pelikani të vogël të rënë në afërsi të zonës. Pasi i dhamë ndihmën e parë, e lëshuam të fluturojë. Pas disa ditësh morëm vesh që drejtori parkut, Ardiani, ka gjetur një pelikan të rrëzuar në zonën e Fierit."
Ndoshta zogu i i ri në moshë nuk ka mundur të ruajë ritmin e tufës gjatë fluturimit migrator, dhe ka rënë përsëri në zonën e Roskovecit, ku është gjetur nga banorët e zonës.
Gjatë rënies kishte dëmtuar njërin krah dhe nuk ka mundësi fluturimi, për këtë arsye drejtoria e parkut i ka realizuar një pellg me ujë të ëmbël, dhe i ka dhënë strehim të përhershëm Xhonit.
 
Versioni i dytë i emrit Xhoni ka dhe një tjetër histori, jo zyrtare, që qarkullon në Divjakë. Në ditën që Xhoni i vogël është dorëzuar në park, një tjetër Xhon i famshëm (jo sa pelikani ynë) ka vizituar Divjakën dhe parkun e sajë. Ka qenë John L. Withers II, ish ambasadori amerikan në Tiranë, që ka vizitur perlën e Shqipërisë Divjakën. Sipas burimeve të pakonfirmuara zyrtarisht pelikanit i është dhënë emri Xhoni në nderim të vizitorit të famshëm.

Sipas specialistëve pelikanët jetojnë nga 15 deri në 25 vjet. Kjo mesa duket do ta shëndrrojë Xhonin në personazhin më të famshëm të fotografuar në Shqipëri e pse jo ndër individin shpend më të fotografuar në botë!

domenica, ottobre 04, 2020

Kënga e mërgimtarit... Nga Alketa Dinaku (Hila)

 

Më vranë ëndrrat më vranë shpresën
Në më të bukurin vend mbi dhé
Ma vodhën dashurinë e zemrës
Ngela rrugëve pa një strehë!
Më degdisën të këqinjtë
Shërbëtor ngela në botë
S'mu nda çanta nga kurrizi
Dhe pakë dhé nga kjo tokë
Unë kurrë su vlersova
Dhe pse lash ëndrra dhe mund
Dheun, çantën, ku s'shëtita
Dashuri s'takova kund
Në ëndërr vetëm shtëpinë
Rrugicat ku luaja me shokë
U sfilita! Mbijetova!
Por atdhe nuk gjeta dot!
Foto credit Arian Mavriqi
Model: Amali

sabato, settembre 19, 2020

Kështu thyhen kufinjtë! -Wildlife Albanin Photographers

nga Edmond Kaceli

Fotografia në shërbim të thyerjes së kufinjve virtualë në mes Shqipërisë e Kosovës! Madje edhe më gjërë. Fotografët shqiptarë të natyrës së egër kanë organizuar, e nuk po ndalen të organizojnë,  një sërë ekspozitash fotografike në Shqipëri e Kosovë.

Ekspozita të ngjashme janë realizuar edhe në vende të ndryshme të botës, veçanërisht nën mbështetjen e përfaqësive diplomatikë të Kosovës. Fotografitë e florës dhe faunës janë bërë pjesë integrale e pasaportës prezantuese të pasurisë që ofrojnë trojet shqiptare. Përmendim në mënyrë të veçantë ekspozitat pranë përfaqësive diplomatike të Kosovës në USA, Mbretërinë Bashkuar, Tiranë etj.

Ekspozita në Ambasadën e Kosovës, Tiranë credit S. Aliqkaj

Këto ditë drejtuesit e organizatës  WAPH kanë marrë një ftesë të posaçme nga Bashkia e kryeqytetit të Shqipërisë për tu përfaqësuar me një ekspo -fotografike në Tiranë.

Agjencia e Parqeve dhe Rekreacionit pranë Bashkisë, në 5 vjetorin e krijimit të sajë, ka ftuar organizatën në hapjen e një ekspozitë me fotografitë më të mira të realizuara në Liqenin e Tiranës. Ftesa zyrtare është nënshkruar nga Drejtoresha e Agjencisë Eriada Fino.

Arian Mavriqi -kryetar i organizatës thotë: Ftesa nga Tirana është një tjetër surprizë e veçantë, siç është dhe Tirana e veçantë!

Për ne është kënaqësi, që në vazhdimësi, po marrim të tilla ftesa per ekspozita apo ekspedita! Kështu na jepet mundësia e takimit live ndërmjet miqve fotografë nga mbarë shqiptaria!

Përveç prezantimit te punës tonë, shkëmbejmë ide, dhe tregojme eksperiencat gjatë fotografimeve në terren. Ftesat dhe takimet e tilla japin frytet e tyre edhe te fotografët e rinj sepse promovohet dhe njihet puna e pasioni i tyre. Ky promovim ka shumë rëndësi për të ardhmen e tyre në lëminë e fotografisë së jetës së egër!

Liqeni i Tiranës  credit I.Sinani

Pas takimit-ekspeditë, dhe ekspozitës në Liqenin e Shkodrës, ekspozita e radhë e po organizohet në Parkun Kombëtar të Blinajës, Kosovë.

Fotografët kanë paraqitë së paku nga dy punime prej të cilave, nga një komision ekspertësh fotografë, zgjidhen ato më të mirat si pjesë e ekspozitës.

Ekspozita në Parkun e Blinajës, ka mbështetjen dhe bashkëpunimin e veçantë nga Presidenca e Kosovës, me pikësynim promovimin e turizmit dhe natyrës së egër shqiptare.


Liqeni i Blinajës credit L. Dragusha


giovedì, settembre 03, 2020

Triptik... nga E. Kaceli

 

VJESHTË

Prej pemëve bien gjethet.

Prej zemrave bien dashuritë e thara.


NËSE TI VDES…

 … mbi varrin tënd

(atëherë)

do të mbij unë –Lulja e Pikëllimit.

 

ËNDËRR

Helmuar prej dashurisë.

Helmuar prej ëndërrave.

Helmuar prej çdo gjëje të mirë

që jeta ma dha me tepri.

U rrëzova. Rashë.Me shpresë

për t’më ngritur ti.

martedì, settembre 01, 2020

Takim emocionant me Ujkun e Zi, specie e rrallë!

 

nga Edmond Kaceli

Emocionant ka qenë takimi i dy fotografëve të natyrës së Egër, me specien e rrallë Ujku i Zi, konsideruar si një nga bukuritë e rralla të natyrës në botë.

Fotografët shqiptarë nga Kosova, Arian Mavriqi dhe Besnik Jakupi, arrijnë të fotografojnë dhe të filmojnë, Ujkun e Zi, në zonën e Kamenicës, Kosovë. Lokacioni i saktë mbahet sekret për arsye të mbrojtjes nga gjuetia e paligjshme. Pasi ky lloj ujku, për shkak të ngjyrës së zezë, e rrallë në botën e ujqërve, kërkohet shumë në tregun e zi. E për këtë arsye gjuetia e tij në vendet e botës ku është i përhapur mbrohet me ligje të posaçme.

Fotografi Besnik Jakupi tregon: Ishte herët , rreth orës gjashtë të mëngjezit, ora kur bashkë me mikun dhe kolegun, Arian Mavriqi, dalim zakonisht për të fotografuar jetën e egër.Papritmas pamë diçka që u fsheh në mes arave me misër. Fillimisht kujtuam se ishte një qen apo diçka e tillë. Duke kontrolluar në zonën ku ishte fshehur, dalluam se përmasat, ngjyra dhe mënyra si por reagonte kundrejt nesh, nuk ishin të zakonshme për një qen. Arritëm të afrohemi deri në distancën diçka rreth 30 -40 metër. Vetëm atëherë krijova bindjen se kishim të bëjmë me të ashtuquajturin Ujku i Zi, specie e mbrojtur në Botë. Bindje që u përforcua më pas, nëpërmjet fotografive dhe video-s që arritëm të realizonim në ato momente magjike!


Fotografi Arian Mavriqi, thotë: Ishte një ndër daljet tona fotografike rutinë në komunën e Kamenicës, Kosovë. Në momentin e parë emocionet ishin të papërshkruara! Ndërsa ai shikonte, si me dyshim, në drejtimin tonë arritëm të realizojmë disa shkrepje të njëpasnjëshme. Për fat të keq ky lloj ujku, i rrallë, kërkohet shumë nga gjuetarët e papërgjegjshëm dhe në tregun e zi. Do të ishte humbje e madhe për natyrën e trojeve shqiptare. Shpresojmë në vetëdijësimin e shoqërisë që të ruhen këto pasuri tonat sepse një bukuri të tillë në vendet e tjera munden vetëm ta ëndërrojnë.



Sipas studimeve të Stanford University, USA, dhe laboratorit të gjenetikës, Itali, ish Instituti Kombëtar për faunën e Egër, (sot Istituto superiore per la protezione e la ricerca ambientale, ISPRA) ngjyra e zezë e vjen si pasojë e një kryqëzimi të quajtur të kundërt (ujkonjës ngjyrë gri me qen me ngjyrë të zezë), rreth 10 mijë vjet ma parë.

Sipas shkencëtarëve gjenetistë italo -amerikanë, Ujku i Zi, lloj mjaft i rrallë, në mënyrë të veçantë në Europë, është variant melanik, i ujkut gri (Canis Lupus). Shkencëtarët spjegojnë se mutacioni melanik, është një mutacion i trashëguar që shfaqet me ndryshimin e ngjyrave në më të errëta, konkretisht të zeza në rastin tonë, në organizmat që normalisht kanë tjetër ngjyrë.

Evidentimi dhe fotografimi i Ujkut të Zi është një tjetër sukeses i jashtëzakonshëm, jo vetëm personal i fotografëve Jakupi e Mavriqi, por edhe i punës së palodhshme që organizata e Fotografëve Shqiptarë të Natyrës së Egër (Albanian Wildlife Photographers), me qendër në Kosovë, po bën në vijimësi për evidentimin e specieve të natyrës së egër që pasurojnë trojet shqiptare.