 |
Eralda Baze Foto E. Kaceli |
Shënim për romanin bashkëkohor
"Dielli më perëndon në Lindje" të romancieres Eralda Baze
Sipas Gabriel Garcia Marquez ka pasë "Dashuri në kohën
e Kolerës"!
Romancierja shqiptare Eralda Baze thotë "Dielli më
perëndon në Lindje!"
Sipas mejet, romani, i shkrimtares bashkëkohore
shqiptare, që po rrin në listën e librave më të shitur në Shqipëri, duhej të
kishte një titull tjetër të ngjashëm me të Markez-it, një titull më tregtar!
Për shembull:"Dashuri në kohën e terrorizmit"
E kur flasim për terrorizmin nuk kemi parasysh
terrorizmin që ka thjeshtë një shpërthim eksplozivi apo bombe! Shpërthimi
është vetëm rezultati final! Vdekja fizike e
njeriut!
Vdekja fizike nuk është asgjë në krahasim me vdekjen
shpirtërore që i ndodh përditë e nga pak intelektualit shqiptar!
Nga faqja e parë, e deri në fundin tragjik të romanit,
autorja ka sjellë, pa e deklaruar asnjëherë
(dhe kjo është arritja më kryesore e romancieres Baze) këtë formë të
terrorizmit!
Terrorizmin ndaj intelektualëve, në Shqipëri, në Ballkanin
tmerrësisht lindor, e në përgjithësi në Lindje.
Tirana është pasqyra më e spikatur, pasqyra më reale. Përpara
se të marrë formën e një bombe shpërthyese në një vend të Lindjes, ku perëndon
tragjikisht dielli, terrorizmi ndaj intelektualëve ka fillua qysh më herët! Na
shoqëron kudo: Në shtëpi, në zyrë, në ambjentet e punës, në rrugë, para televizorit,
në median e shitur, në kafe...
Me një gjuhë të zhdërvjelltë rrëfyese, njohëse perfekte e
strukturës së romanit bashkëkohor, ku përzihen në mënyrë të përsosur humori,
ironia dhe autoironia, limfa e jetës, autorja bën autopsinë e kohës dhe
gjëndjes në të cilën ndodhet intelektuali shqiptar!
Ambjenti mbytës, paragjykimet, dhuna psikologjike dhe ajo
fizike, dhuna e fjalës, mungesa e kushteve më normale të një shoqërie normale,
janë fillesat dhe vijimësia e terrorizmit që do të finalizohet me një shpërthim
vrasës!
E ndërsa ti, intelektuali i sotshëm (personazhet e
romanit) lypën rrugëdaljen nga terrori psikologjik dhe psikopatia mërzitëse e Tiranës,
përfundon rrugëve të botës, ku fati yt si intelektual shqiptar i ngjan, tmerrësisht,
fatit të intelektualëve të mbarë Lindjes!
Eralda Baze, na bën të ndjekim, thuajse me një frymë, nga
faqja e parë, deri në të fundit, pa e ndalë asnjë moment ritmin narrativ, dramën
intelektualëve shqiptarë të rinj, që kërkojnë të bëjnë ndryshimin! Ndryshim që
ndesh në rrugë dramën e intelektualëve të Lindjes!
Një dramë, në dramën e madhe, spikat drama e femrave
intelektuale shqiptare tipike e femrave të Ballkanit, e femrave të Lindjes,
dielli i të cilave, perëndon përditë nën trysninë e maskilizmit, në kërkim të
një rrugëdaljeje të kotë! Një rrugëdaljeje krejt të pamundur!
Shpërthyese...
Një përgëzim edhe për botimet "SCHNELL" që ia
kanë dal të zgjedhin me guxim e sukses, në mes prezantimit të një autoreje të
panjohur deri tani për publikun dhe përfitimit nga tregu i rrëmujshëm i librit
në Shqipëri, që si rregull publikon e promovon vetëm emra të njohur të prozatorëve
të huaj!
Edmond Kaceli, Itali, janar 2022